[Physalia]

Έτοιμες και ώριμες οι Θέσεις της ΕΟΥΔΑΤΚ για τα Καταδυτικά Πάρκα.

Οι θέσεις της Ελληνικής Ομοσπονδίας Υποβρύχιας Δραστηριότητας Αθλητικής Αλιείας και Τεχνικής Κολύμβησης (ΕΟΥΔΑΤΚ) σχετικά με τις

Περιοχές Οργανωμένης Ανάπτυξης Καταδυτικών Πάρκων (Π.Ο.Α.Κ.Π.)

Ο νόμος 3409/2005, και ειδικότερα το άρθρο 13, αποτελεί ένα καινοτόμο μέτρο που βασικό σκοπό έχει την ανάπτυξη του οικοτουρισμού και την προσέλκυση μίας νέας κατηγορίας επισκεπτών στην Ελλάδα. Αν και με βάση το άρθρο 13 του νόμου 3409 επιτρέπεται η δημιουργία Περιοχών Οργανωμένης Ανάπτυξης Καταδυτικών Πάρκων (Π.Ο.Α.Κ.Π.), εντούτοις δεν υπάρχει σαφές ρυθμιστικό πλαίσιο υλοποίησης της συγκεκριμένης δράσης.
Η ΕΟΥΔΑΤΚ, ως ένας από τους πλέον σχετικούς φορείς με το αντικείμενο της αυτόνομης κατάδυσης, και της ανάπτυξης του αθλητικού τουρισμού στην Ελλάδας και ως μέλος της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Υποβρύχιας Δραστηριότητας (CMAS), προσδοκεί στην ανάπτυξη του καταδυτικού τουρισμού στις ελληνικές θάλασσες, θεωρεί υποχρέωσή της την υποβολή κάποιων προτάσεων, ώστε το φιλόδοξο αυτό σχέδιο να αποτελέσει πραγματικότητα στο σύντομο μέλλον. Ειδικότερα, παραθέτονται οι ακόλουθες προτάσεις:

1. Αν και από κάποιους φορείς έχουν εκφραστεί κάποιες αντιθέσεις σχετικά με το όνομα Π.Ο.Α.Κ.Π., εντούτοις εκτιμάται ότι η επιλογή του ονόματος είναι επιτυχής, καθώς παραπέμπει σε ένα άλλο σχέδιο δράσης, επίσης με οικονομικό ενδιαφέρον τις Π.Ο.Α.Υ. (Περιοχές Οργανωμένης Ανάπτυξης Υδατοκαλλιεργειών). Είναι σαφές ότι οι Π.Ο.Α.Κ.Π. δε φιλοδοξούν να υποκαταστήσουν τα Θαλάσσια Πάρκα ή να παίξουν παράλληλο ρόλο, αφού μία παρόμοια δράση θα ήταν αντίθετη με τους διεθνείς κανόνες της IUCN και τις διεθνείς συμβάσεις για την προστασία του περιβάλλοντος. Σε καμία περίπτωση δε θα μπορούσε να γίνει παραλληλισμός των Π.Ο.Α.Κ.Π. με λειτουργία θαλάσσιων πάρκων όπως στο Ras Mohamed και στα νησιά Medes.

2. O φορέας χρήσης μπορεί να είναι οποιοσδήποτε ιδιώτης ή εταιρεία που θα διασφαλίσει τους περιβαλλοντικούς όρους όπως αυτοί θα οριοθετηθούν σε γενικό πλαίσιο, αλλά και σε ειδικό πλαίσιο για κάθε περιοχή, λαμβάνοντας υπόψη τυχόν οικολογικές ιδιαιτερότητες αυτής. Ιδιαίτερη έμφαση επίσης θα πρέπει να δοθεί και στην τήρηση των διεθνών κανόνων που αφορούν στην ασφάλεια καταδύσεων. Παράλληλα, εφόσον πρόκειται για ένα έργο το οποίο θα έχει άμεσο αντίκτυπο στην περιοχή και την τοπική κοινωνία, σκόπιμο είναι η τοπική αυτοδιοίκηση να παίξει ένα σημαντικό ρυθμιστικό ρόλο.

3. Ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο στην υλοποίηση και την αειφόρο ανάπτυξη του έργου θα παίξει ο φορέας ελέγχου, που θα μπορούσε να είναι για παράδειγμα ο συνδυασμός ενός καταδυτικού φορέα και ενός τμήματος τριτοβάθμιας εκπαίδευσης σχετικού με τη Θαλάσσια Βιολογία και την Διαχείριση της παράκτιας ζώνης. Βασικός στόχος αυτού του φορέα θα είναι η διαφύλαξη του θαλάσσιου πλούτου της περιοχής από την ανάπτυξη του Π.Ο.Α.Κ.Π.

4. Η έκταση της περιοχής που θα καλύπτει μία παρόμοια δράση δε θα πρέπει να υπερβαίνει το ένα τετραγωνικό μίλι. Στα όρια της συγκεκριμένης προτεινόμενης περιοχής θα πρέπει να γίνει λεπτομερής περιβαλλοντική μελέτη (καταγραφή της πανίδας και της χλωρίδας με μη καταστροφικές μεθόδους δειγματοληψίας) και να εφαρμόζει ένα πρόγραμμα βιοπαρακολούθησης (biomonitoring) σε συνεργασία με τους αντίστοιχους κρατικούς φορείς.

5. Η οποιαδήποτε πόντιση τεχνητών υφάλων (π.χ. πλοία, αεροπλάνα, μπλοκ με εξωγενή υλικά) θα πρέπει να γίνει έπειτα από μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων, σε συνεργασία με το ΥΕΝ και να ακολουθηθούν οι κανόνες όπως αυτοί ορίζονται από διεθνείς συμβάσεις.

6. Η λειτουργία της Π.Ο.Α.Κ.Π. θα ρυθμίζεται βάσει ενός κοινού καταστατικού λειτουργίας, που θα ισχύει σε εθνικό επίπεδο. Το συγκεκριμένο καταστατικό λειτουργίας θα ορίζει λεπτομέρειες, όπως για παράδειγμα τα μέσα σήμανσης, τις ισοβαθείς, το αντίτιμο επίσκεψης, κ.ά. Η σύνταξη του καταστατικού λειτουργίας θα υλοποιηθεί έπειτα από προτάσεις των εμπλεκόμενων φορέων.

7. Η ΕΟΥΔΑΤΚ πιστεύει ακράδαντα πως η περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση είναι καταρχήν θέμα γνώσης. Για το σκοπό αυτό και προκειμένου οι αυτοδύτες να πράξουν μία ορθολογική χρήση των Π.Ο.Α.Κ.Π., προτείνεται η διενέργεια σεμιναρίων Θαλάσσιας Βιολογίας, ως μία παράλληλη δράση την οποία και θα στηρίξει η ΕΟΥΔΑΤΚ.

Οι ανωτέρω προτάσεις υλοποιήθηκαν έπειτα από εκτενή μελέτη των διεθνών συνθηκών και της ελληνικής πραγματικότητας με τη συνεργασία του επιστημονικού συμβούλου της ΕΟΥΔΑΤΚ, Δρ Γεωργίου Σκούφα.
Η δημιουργία ενός βιώσιμου σχεδίου ανάπτυξης της καταδυτικής δραστηριότητας και του οικοτουρισμού στο θαλάσσιο περιβάλλον είναι ένα κοινό σχέδιο δράσης που αφορά σε όλους τους εμπλεκόμενους με την κατάδυση φορείς. Το κοινά αποδεκτό αποτέλεσμα μίας παρόμοιας προσπάθειας δε μπορεί να είναι τίποτα περισσότερο από ένα προϊόν διαλόγου και συμβιβασμών, οι οποίοι όμως σε καμιά περίπτωση δε μπορεί να είναι σε βάρος της θαλάσσιας ζωής και της πολιτιστικής κληρονομιάς. Ανεξαρτήτων των θέσεών της, η ΕΟΥΔΑΤΚ θα στηρίξει οποιαδήποτε πρόταση, επιστημονικά τεκμηριωμένη, η οποία δε θα αποσκοπεί στην εξυπηρέτηση μεμονωμένων συμφερόντων.

Δήμος Μπουφίδης

Έφορος ΕΟΥΔΑΤΚ Αυτόνομης Κατάδυσης

Ευχαριστούμε Πέτρο!